Onze Friese meren zijn in de zomer een paradijs voor watersporters en recreanten. Maar wist je dat dezelfde meren in de wintermaanden een onmisbaar toevluchtsoord vormen voor duizenden kwetsbare watervogels? Soorten als de slobeend, het nonnetje en de wintertaling strijken hier neer om te herstellen, een vetreserve op te bouwen en zich voor te bereiden op hun lange trektocht naar verre broedgebieden.

Waarom rust zo belangrijk is

Voor deze vogels kan zelfs een kleine verstoring grote gevolgen hebben. Eén boot, sup of kano op enkele honderden meters afstand kan er al voor zorgen dat vogels stoppen met eten of opvliegen. Daarmee verliezen ze kostbare energie die ze hard nodig hebben om de winter te overleven en in het voorjaar duizenden kilometers te vliegen. Bij te veel verstoring mijden vogels een gebied zelfs helemaal – en dat willen we voorkomen.

Geelblauwe boeien en informatieborden

Om de vogels de rust te geven die ze nodig hebben, zijn er speciale vogelrustgebieden aangewezen. Deze liggen langs de ondiepe randen van de meren in Natura 2000-gebieden zoals de Snitser Mar, de Wite en Swarte Brekken, de Aldegeasterbrekken, de Fluezen en de Alde Feanen.

Je herkent ze aan de gele boeien met blauwe band en de tekst “Ik rust!”. Nieuw dit jaar zijn informatieborden bij belangrijke toegangsplekken en trailerhellingen. Hier lees je hoe je met een kleine moeite een groot verschil kunt maken.

Erecode: recreatie en natuur in balans

De vogelrustgebieden zijn onderdeel van een gezamenlijke aanpak van provincie Fryslân, watersportverenigingen, natuurorganisaties en ondernemers. Samen zetten we ons in voor een balans tussen recreatie en natuur. De drukke vaarroutes en vaargeulen blijven gewoon toegankelijk, zodat iedereen kan blijven genieten van de Friese meren.

Geniet bewust, geef vogels rust

Tussen 1 oktober en 1 april vragen we je de vogelrustgebieden te mijden. Zie je een geelblauwe boei of een informatiebord met “Ik rust!”? Dan weet je dat je een gebied nadert waar vogels hun winter in alle rust moeten kunnen doorbrengen.

Met deze eenvoudige stap draag je bij aan het behoud van de natuur én blijft Fryslân een plek waar mens en dier samen kunnen genieten.

 

👉 Meer informatie en een interactieve kaart vind je op www.fryslan.frl/vogelrustgebied

Er is nog maar weinig bekend over de aan – afwezigheid van kleine marterachtigen zoals de wezel, hermelijn en bunzing in Friesland. Dit komt mede doordat deze schuwe dieren lastig waar te nemen zijn.
Om hier een beter beeld van te krijgen is in opdracht van de Provincie Friesland in 2021 een onderzoek gestart naar de verspreiding van de kleine marterachtigen. Dit onderzoek zou in eerste instantie lopen tot eind 2024, maar is nu verlengd tot eind 2027.

Cameravallen
De monitoring wordt uitgevoerd met cameravallen, omdat kleine marters heel moeilijk waar te nemen zijn. In de hele provincie worden in 50 zogeheten uur hokken in totaal 170 cameravallen geplaatst op plekken waar de trefkans op kleine marters hoog is (zoals op dammen, loopplanken boven sloten, langs houtwallen).

Monitoring aanwezigheid 
In het najaar zijn de aantallen van de kleine marterachtigen het hoogst. Daarom worden de cameravallen van eind september tot begin november in het veld gezet. Aansluitend worden alle beelden bekeken en genoteerd op welke locatie hoeveel kleine marters aanwezig waren. De camera’s worden tussen half september en half november geplaatst. Een deel van de camera’s komt op grond van Collectief Súdwestkust deelnemers en een ander deel op gronden / eigendommen van terrein beherende organisaties. De deelnemers van Collectief Súdwestkust zijn op de hoogte gebracht van het plaatsen van de wildcamera’s.

Resultaten van 2024 zijn nog niet bekend, maar hier zijn de onderzoeksresultaten over 2023 te lezen. 

Het vervolg op: https://sudwestkust.nl/gehoord-en-gezien-deel-1-was-het-niet-wat-te-vroeg-voor-goed-nieuws/ Download het artikel via deze link.

Gehoord en gezien in de TROUW van donderdag 12 juni 2025. Download het artikel via deze link.

Jaarlijks vliegen er gemiddeld te weinig gruttokuikens uit om de populatie in stand te houden. Dat bleek 26 oktober 2023 tijdens de presentatie van het Jaarbericht 2023 – Weidevogels in Fryslân. Ook in 2023 kwam het broedresultaat weer net onder voldoende uit. Toch is het beeld van de afgelopen vijf jaren niet alleen negatief.

Een opsteker is bijvoorbeeld de plus die dit jaar bij de grutto te zien is in de vestigingsfase. Deze plus is vermoedelijk te danken aan het hoge broedsucces van twee jaren eerder. Het voorjaar van 2021 was extreem nat en dat leverde veel kuikens op die ook echt volwassen geworden zijn. Grutto’s komen voor het grootste deel pas in hun tweede jaar terug naar Fryslân, wat nu in 2023 extra meldingen opleverde van nesten en broedparen.

Die meldingen komen van duizenden vrijwilligers en professionals die zich ieder jaar inspannen om de weidevogels in Fryslân te tellen en te beschermen. Zij werken voor één van de zes organisaties die hun gegevens jaarlijks samenbrengen in een helder en leesbaar overzicht, het Jaarbericht – Weidevogels in Fryslân. De samenstellers van dit Jaarbericht zijn vertegenwoordigers van Sovon Vogelonderzoek Nederland, Kollektiven Beried Fryslân (KBF), It Fryske Gea, Staatsbosbeheer, de Bond Friese VogelWachten (BFVW) en Natuurmonumenten.
De redactie werkt in opdracht van Provinsje Fryslân. Gedeputeerde De Vries kreeg afgelopen donderdagmiddag dan ook het eerste exemplaar van het Jaarbericht 2023 overhandigd. Deze keer tijdens een presentatie bij boer Meindertsma uit Wyns.

In het Jaarbericht wordt ingegaan op de noodzaak om de kuikenoverleving te verbeteren. Door in een gebied verschillende maatregelen te combineren kan een gevarieerd landschap ontstaan (mozaïek) waar de kuikens voldoende voedsel en schuilmogelijkheden kunnen vinden. Voorbeelden van die maatregelen zijn hoog waterpeil, beweiden en voorweiden, kruidenrijke stroken en niet alles tegelijk maaien De schuilplaatsen zijn nodig om te kunnen ontsnappen aan roofdieren (predatoren). Die predatoren kan het daarnaast ook lastiger gemaakt worden door de omgeving voor hen minder aantrekkelijk te maken, bijvoorbeeld door ruigtes te verwijderen. Op dit moment is de actieve bestrijding van predatoren het onmisbare sluitstuk in het verbeteren van de kuikenoverleving.

Het hele Jaarbericht is hier in te zien.

Foto cover: Jappie Seinstra

Een vergoeding voor de nieuwe eco-regeling via het GLB én natuur- en landschapsbeheer via het ANLb is geen optie. Dan maar afzien van een zesjarig contract via het ANLb? Volstrekt onnodig, leggen Alex Datema (voorzitter BoerenNatuur) en Jetze Genee (projectleider ANLb en GLB-NSP bij de provincie Fryslân) uit. Eco-regeling én ANLb hoeven elkaar absoluut niet te bijten. 

Lees het volledige artikel op de website Melkvee.nl

De laatste tijd horen wij vanuit het veld dat boeren door bedrijfsadviseurs soms geadviseerd worden om voor de komende nieuwe GLB-periode geen ANLb-contracten af te sluiten. Wij betreuren het dat hierdoor extra onrust en zorg ontstaat bij onze deelnemers en collectieven. Nu er al zoveel onduidelijkheid is bij de invoering van het nieuwe GLB-NSP is het des te belangrijker om boeren van de juiste informatie te voorzien. Het advies om geen ANLb-contracten af te sluiten, is gebaseerd op conclusies die veel te kort door de bocht zijn.

Oproep: ga in gesprek met onze collectieven over hoe het ANLb in de GLB-puzzel past

 

Op de website van BoerenNatuur leest u hoe de vork in de steel zit.

Meer informatie over de implementatie van het ANLb 2023 vindt u op onze informatie pagina.